Tây Ninh

Ẩm thực Tây Ninh mang đậm hương vị địa phương, dân dã nhưng rất đặc trưng và hấp dẫn, đặc biệt là các món chay và các đặc sản gắn liền với núi Bà Đen:

• Bánh canh Trảng Bàng: Món ăn nổi tiếng nhất Tây Ninh, với sợi bánh canh dai mềm, nước lèo ngọt thanh từ xương hầm, thịt heo luộc thái lát mỏng, và đặc biệt là đĩa rau sống khổng lồ với nhiều loại rau đặc trưng của vùng Trảng Bàng. Thường ăn kèm với chén nước mắm chua ngọt hoặc mắm nêm.
• Bò tơ Tây Ninh: Đặc sản thịt bò non, được chế biến thành nhiều món ngon như bò tơ nướng, bò tơ luộc cuốn rau rừng, bò tơ xào... Thịt bò mềm, ngọt, có hương vị riêng.
• Muối tôm Tây Ninh: Gia vị đặc trưng, với hương vị cay nồng của ớt, vị mặn của muối, thơm của tôm, thường dùng để chấm trái cây hoặc làm gia vị ướp.
• Bánh tráng phơi sương Trảng Bàng: Loại bánh tráng dẻo mềm, thơm mùi gạo, thường dùng để cuốn thịt luộc, rau sống hoặc ăn không.
• Nem bưởi: Món nem chay độc đáo làm từ vỏ bưởi, thơm ngon, thanh mát.
• Thằn lằn núi Bà Đen: Món ăn đặc sản của vùng núi, thằn lằn được chế biến thành nhiều món như thằn lằn nướng, xào sả ớt, chả thằn lằn...
• Mắm chua Tây Ninh: Một loại mắm làm từ cá rô, cá lóc, có vị chua nhẹ, thơm ngon.

Con người Tây Ninh mang nét đặc trưng của người dân Nam Bộ: hiền lành, chất phác, cởi mở, phóng khoáng và mến khách. Họ là những người chịu khó, cần cù lao động, đồng thời cũng rất kiên cường, bất khuất trong lịch sử đấu tranh bảo vệ Tổ quốc. Đặc biệt, người dân Tây Ninh có sự gắn bó sâu sắc với tín ngưỡng Cao Đài và đạo Phật, tạo nên nét văn hóa tâm linh đặc sắc.

Văn hóa Tây Ninh là sự kết hợp giữa văn hóa truyền thống Nam Bộ, văn hóa tín ngưỡng (đặc biệt là Đạo Cao Đài) và văn hóa cách mạng:

• Đạo Cao Đài: Tòa Thánh Tây Ninh là trung tâm của Đạo Cao Đài, một tôn giáo nội sinh của Việt Nam. Kiến trúc Tòa Thánh độc đáo, lộng lẫy và các nghi lễ thờ cúng trang nghiêm thu hút rất đông du khách và tín đồ.
• Văn hóa cách mạng: Tây Ninh là vùng đất cách mạng với nhiều di tích lịch sử quan trọng trong kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, đặc biệt là Căn cứ Trung ương Cục miền Nam (Rừng Xà Nu), minh chứng cho sự kiên cường của quân và dân ta.
• Lễ hội: Các lễ hội gắn liền với tín ngưỡng như Lễ Vía Bà Đen (tại núi Bà Đen), Đại lễ Kỳ Yên (Đạo Cao Đài)... Ngoài ra còn có các lễ hội dân gian khác.
• Nghệ thuật đờn ca tài tử: Là một phần của văn hóa Nam Bộ, được người dân Tây Ninh yêu thích và gìn giữ.

Kinh tế Tây Ninh đang trên đà phát triển, chuyển dịch cơ cấu theo hướng công nghiệp, nông nghiệp công nghệ cao và dịch vụ, du lịch:

• Nông nghiệp: Là ngành kinh tế chủ lực, Tây Ninh nổi tiếng với cây cao su (là tỉnh có diện tích cao su lớn nhất nước), mía, mì (sắn), cây ăn quả. Hiện đang phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao.
• Công nghiệp: Tập trung phát triển các khu công nghiệp, cụm công nghiệp, với các ngành như chế biến nông sản, thực phẩm, dệt may, giày da.
• Thương mại và Dịch vụ: Với lợi thế giáp Campuchia, Tây Ninh phát triển thương mại biên mậu qua các cửa khẩu như Mộc Bài, Xa Mát. Ngành du lịch cũng đang được đẩy mạnh.

Du lịch là một trong những ngành kinh tế mũi nhọn của Tây Ninh, với nhiều điểm đến hấp dẫn, đặc biệt là du lịch tâm linh, sinh thái và lịch sử:

• Khu du lịch Quốc gia Núi Bà Đen: Biểu tượng của Tây Ninh, với quần thể chùa chiền linh thiêng, cảnh quan hùng vĩ. Du khách có thể đi cáp treo hoặc leo núi để chiêm bái và ngắm cảnh.
• Tòa Thánh Cao Đài Tây Ninh: Công trình kiến trúc độc đáo, là trung tâm hành hương của Đạo Cao Đài, thu hút du khách bởi vẻ đẹp và nghi lễ trang trọng.
• Hồ Dầu Tiếng: Hồ nước nhân tạo lớn nhất Việt Nam, là điểm đến lý tưởng cho các hoạt động dã ngoại, cắm trại, câu cá, ngắm cảnh.
• Căn cứ Trung ương Cục miền Nam (Khu Di tích lịch sử Quốc gia đặc biệt): Nơi làm việc của các lãnh đạo cách mạng, du khách có thể tìm hiểu về lịch sử kháng chiến.
• Cửa khẩu quốc tế Mộc Bài, Xa Mát: Điểm đến cho du khách muốn mua sắm và trải nghiệm biên giới.
• Vườn Quốc gia Lò Gò - Xa Mát: Khu bảo tồn thiên nhiên với hệ sinh thái đa dạng.

Tây Ninh đang định hướng phát triển bền vững, trở thành tỉnh công nghiệp, nông nghiệp công nghệ cao, dịch vụ và du lịch phát triển của vùng Đông Nam Bộ, với các chiến lược:

• Phát triển hạ tầng giao thông: Nâng cấp các tuyến đường bộ, kết nối với TP.HCM và các tỉnh lân cận, xây dựng cao tốc Gò Dầu – Xa Mát.
• Phát triển công nghiệp xanh, công nghệ cao: Thu hút các dự án công nghiệp ít gây ô nhiễm, có giá trị gia tăng cao.
• Phát triển nông nghiệp bền vững: Ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất nông nghiệp, tăng cường chuỗi giá trị cho các sản phẩm chủ lực.
• Phát triển du lịch chất lượng cao: Khai thác tối đa tiềm năng du lịch tâm linh, sinh thái, lịch sử, xây dựng các sản phẩm du lịch đa dạng.
• Phát triển nguồn nhân lực: Đào tạo và thu hút lao động chất lượng cao để đáp ứng yêu cầu phát triển.
• Cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh: Tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp.

Tây Ninh là một tỉnh có nhiều tiềm năng và thế mạnh để phát triển. Với núi Bà Đen hùng vĩ, Tòa Thánh Cao Đài độc đáo, vùng đất cách mạng kiên cường, cùng với ẩm thực đặc sắc và con người hiền hậu, Tây Ninh đang trở thành điểm đến hấp dẫn cho du khách và là địa phương có nền kinh tế năng động ở khu vực Đông Nam Bộ. Sự kết hợp giữa truyền thống và hiện đại đang tạo nên một Tây Ninh với nhiều sắc màu riêng biệt.